home > studiehulp > algemeen > leertechnieken > woordenboek gebruiken

Woordenboek gebruiken

De woorden in een woordenboek staan in alfabetische volgorde. Alle woorden die beginnen met de letter a staan bij elkaar. Daarna alle woorden met de letter b, enzovoort. Verder zijn de woorden op alfabet gezet volgens hun tweede, derde en volgende letters.
Voorbeeld: de woorden beginnend met de letter a staan op de volgorde: aa (aas), dan de woorden aba (abattoir), daarna de woorden abb (abbé), abc (abces) enzovoort.

Een woord opzoeken

Een woord zoek je altijd op in zijn grondvorm, want de grondvormen zijn in het woordenboek de trefwoorden waarop je kunt zoeken.

Bij werkwoorden is dat het hele werkwoord:
  gefabriceerd zoek je op bij fabriceren
  Ik KEEK niet meer OM zoek je op bij omkijken

Bij andere woorden kijk je ook onder de ‘eenvoudigste’ vorm, de grondvorm:
  opaatje bij opa
  verstandigste bij verstandig
  musea bij museum

Een woord kan meer dan één betekenis hebben. Kies altijd de betekenis die past bij de zin waarin het woord staat.

De letters en tekens bij een trefwoord in het woordenboek

voorbeeld:
buffet o [-ten] 1 lage kast voor serviesgoed, messen, lepels, vorken enz. 2 toonbank in restaurant of café; koud ~ 3 schalen eten op een tafel waarvan je zelf moet nemen: ~bediende ...

o : Het is een onzijdig woord, het kan ook een vrouwelijk (v) woord zijn of een mannelijk (m) woord. (Onzijdige woorden zijn ‘het’-woorden, mannelijke en vrouwelijke woorden zijn ‘de’-woorden.)
[...] : Tussen deze haakjes staan de laatste letters van het meervoud: het meervoud van buffet is buffetten.
- of ~ : Vul het trefwoord in (of het eerste stuk ervan) bijv: koud buffet, buffetbediende.

Het opzoeken van een spreekwoord of een uitdrukking

Het trefwoord is het eerste zelfstandige naamwoord (in het enkelvoud).
voorbeeld:
spreekwoord : Als de kat van huis is, dansen de muizen op tafel.
trefwoord : kat
betekenis : Als de baas weg is, maken de mensen over wie hij baas is, plezier.
 
Wanneer er geen zelfstandig naamwoord in de uitdrukking voorkomt, zoek je bij het belangrijkste werkwoord.
voorbeeld:
uitdrukking : het ervan nemen
trefwoord : nemen
betekenis : zich te goed doen
 
Afkortingen die bij een trefwoord kunnen staan

  • ww (werkwoord)
  • bn (bijvoeglijk naamwoord)
  • bw (bijwoord)

De uitleg van dit soort afkortingen vind je voor- of achterin het woordenboek.

Laatste nieuws:

Nieuwe versie rooster

Op maandag 6 september gaat een nieuwe versie van het...   Lees verder >

Fietsenstalling verplaatst!

In verband met de voorbereidingen voor de bouw van het...   Lees verder >

Winnaar fotovraag diploma-uitreiking

Tijdens de diploma-uitreiking van Havo en Vwo heeft...   Lees verder >